# Naturalismeꜛ

Onder naturalisme verstaan we ruwweg het geloof dat de natuurkundige werkelijkheid de laatste verklaring van de wereld biedt.

((Het volgende moet nog herdaan worden.))

Het is overigens heel moeilijk onderscheid te maken tussen elementen die wel en die niet in een naturalistisch wereldbeeld toegelaten worden. Voor wie in zijn wereldbeeld in het geheel geen geest aanvaardt bestaat al een goede term: materialist. Wie echter menselijke geesten aanvaardt als naturalistisch, kan moeilijk principieel geesten in bomen of stenen afwijzen.

Noten.

- Er is een enorme hoeveelheid wijsgerige energie gestoken in het verdedigen van het naturalisme, en in pogingen de vele bezwaren weg te nemen. Serieus ingaan op alle voorgestelde „verklaringen” gaat een grote hoeveelheid energie en tekst, en dus tijd, vergen.
- Naturalisme is geen ideale term — al was het maar omdat dat woord in zoveel betekenissen gebruikt wordt dat het behalve in zeer welbepaalde contexten altijd tot verwarring leidt. Andere kandidaten (positivismeꜛ, empiricismeꜛ, [epistemisch] realismeꜛ, materialismeꜛ, ‥) lijden aan hetzelfde euvel. Ontologisch naturalismeꜛ stelt dat er geen hogere geest is; epistemisch naturalismeꜛ dat enkel wat de wetenschap kan ontdekken geweten kan worden.

((Waarom zijn wij zo goed in evolutionair onwaarschijnlijke zaken? Abstract denken, pianospelen & componeren, ‥ Meer mensen kunnen vierkantsvergelijkingen (leren) oplossen dan (leren) koorddansen.))

Tegenwerping (Onweerlegbaar naturalismeꜛ):
  Het is eenvoudig in te zien dat het naturalisme onweerlegbaarꜛ is. Als er werkelijk fenomenen zijn die het naturalisme zouden weerleggen, zouden die wetenschappelijk te onderzoeken en beschrijven zijn, en daarmee opgenomen worden in het naturalistische wereldbeeld.
Antwoord:
  ((Te doen.))
Tegenwerping (Stoicijns naturalismeꜛ):
  Wat geen materie is kan geen causaal effect hebben. Al zouden er immateriële zaken bestaan, dan zouden ze irrelevant zijn.
Antwoord:
  Puur immanent gezien is dat waar, maar transcendent compatibilisme weerlegt deze tegenwerping.
Tegenwerping (Naturalisme geen geloofꜛ):
  Het naturalisme is geen geloof, het is juist de weigering zich op geloof te baseren.
Antwoord:
  ((Te doen. Het geloof dat de wetenschap de juiste toegang tot de waarheid geeft.))
Tegenwerping (Nobel naturalismeꜛ):
  Aanvaarden dat men is wat men is, en niet meer, is de mens waardig. Die aanvaarding maakt naturalisme nobelꜛ.
Antwoord:
  Dat eerste deel is waar, maar de naturalist heeft geen maatstaf voor nobelheid of waardigheid buiten de mens. Misschien vindt een slak het maken van een slijmspoor nobel — willen zulke begrippen zelf waarde hebben, dan moeten ze niet door degene die hen op zichzelf toepast uitgevonden zijn, zeg ik als transcendentist die een externe maatstaf erkent.
Tegenwerping (Grandioze evolutieꜛ):
  Het schitterend zelfontstaanꜛ is een waardiger verhaal dan al die scheppingsverhalen.
Antwoord:
  Voor een evolutionist betekent „grandioos” of „schitterend” niets meer dan dat het een bepaalde, wellicht voor de overlevingsstrijd nuttige, emotie oproept. Een bord patat roept bij mij als ik honger heb ook een hevige reactie op — wat maakt die ene emotie belangrijker dan die andere?